Overdrachtsbelasting in 2026: welk tarief betaal je, en wat verandert er in 2027?
Hoeveel overdrachtsbelasting betaal je in 2026?
Je betaalt 2% als je zelf in de woning gaat wonen, 0% als starter onder de 35 bij een woning tot € 555.000, 8% voor een woning die je verhuurt en 10,4% voor een bedrijfspand, kantoor of grond. Het kabinet stelt voor het tarief van 8% per 1 januari 2027 te verlagen naar 7%; op 5 november 2026 is dat nog geen wet.
In 2026 betaal je 2% als je zelf in de woning gaat wonen, 0% als starter onder de 35 bij een woning tot € 555.000, 8% voor een woning die je verhuurt en 10,4% voor een winkel, kantoor of grond. Voor 2027 ligt een voorstel om de 8% te verlagen naar 7%; dat is op 5 november 2026 nog geen wet.
Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch of fiscaal advies. Regels veranderen; controleer de actuele stand bij de genoemde bronnen.
Overdrachtsbelasting betaal je bij de levering bij de notaris. Welk tarief geldt, hangt af van twee vragen: is het een woning, en ga je er zelf wonen? Hieronder de tarieven van 2026, wat er in 2027 kan veranderen en rekenvoorbeelden voor de situaties die je als belegger tegenkomt.
De vier tarieven in 2026
De tarieven staan in artikel 14 van de Wet op belastingen van rechtsverkeer en op de tarievenpagina van de Belastingdienst.
| Situatie | Tarief 2026 |
|---|---|
| Starter onder de 35 die zelf gaat wonen, woning tot € 555.000 | 0% (startersvrijstelling) |
| Woning die je zelf als hoofdverblijf gaat gebruiken | 2% |
| Woning die je niet zelf bewoont: verhuur, tweede woning, belegging | 8% |
| Andere onroerende zaken: bedrijfspand, kantoor, winkel, grond, losse garage | 10,4% |
Het 8%-tarief bestaat sinds 1 januari 2026. Daarvoor betaalde een belegger 10,4% voor een woning.
De startersvrijstelling: alleen voor wie zelf gaat wonen
De startersvrijstelling geldt als je aan alle voorwaarden voldoet: je bent meerderjarig en jonger dan 35 op het moment van de levering, je gaat er zelf voor langere tijd wonen, je hebt de vrijstelling nooit eerder gebruikt en de woning is in 2026 niet meer waard dan € 555.000. Je legt vóór de levering een verklaring af dat je er zelf gaat wonen. De grens is hard: ligt de waarde erboven, dan vervalt de vrijstelling helemaal en betaal je 2%.
Voor een belegger speelt de vrijstelling geen rol. Wel is het goed om te weten bij doorverkoop: een starter die van jou koopt, betaalt vaak 0%. Dat maakt een appartement onder de grens aantrekkelijker voor die koper.
Woning of niet-woning: waar het misgaat
Het verschil tussen 8% en 10,4% gaat over de vraag of je een woning koopt. Volgens de Belastingdienst betaal je 10,4% onder meer voor bedrijfsgebouwen, bouwgrond, onbebouwde percelen, hotels en zorggebouwen, en voor een garage, tuin of schuur die je niet tegelijk met een woning koopt.
Bij een gemengd pand splits je de koopsom. Het bedrijfsdeel valt onder 10,4%, het woondeel onder 8% als je het verhuurt. Is het bedrijfsdeel 10% of minder van de oppervlakte, dan geldt voor het hele pand het woningtarief.
Een kantoor dat je wilt transformeren naar woningen, koop je in de regel als kantoor. Dan is het tarief 10,4%. Twijfel je over de kwalificatie, laat de notaris het vooraf beoordelen. Meer over transformatie lees je in kantoor transformeren naar woningen.
Rekenvoorbeelden 2026
| Aankoop | Koopsom | Tarief | Overdrachtsbelasting |
|---|---|---|---|
| Appartement om te verhuren | € 450.000 | 8% | € 36.000 |
| Zelfde appartement, koper gaat er zelf wonen | € 450.000 | 2% | € 9.000 |
| Zelfde appartement, starter van 30 | € 450.000 | 0% | € 0 |
| Kantoorpand | € 450.000 | 10,4% | € 46.800 |
| Winkel € 200.000 met woningen € 600.000 erboven, verhuurd | € 800.000 | 10,4% en 8% | € 20.800 + € 48.000 = € 68.800 |
De belasting gaat over de waarde van wat je koopt, en die is ten minste de koopsom (artikel 9 Wet BRV). Een kunstmatige verdeling van de koopsom tussen winkel en woningen werkt dus niet. Wil je dit voor je eigen aankoop doorrekenen, gebruik dan de rekenhulp op overdrachtsbelasting berekenen.
Wat er in 2027 kan veranderen
In het pakket Belastingplan 2027 stelt het kabinet voor om het tarief voor woningen die de koper niet zelf bewoont te verlagen van 8% naar 7% per 1 januari 2027. Volgens de factsheet bij het Belastingplan blijven het 2%-tarief en de startersvrijstelling ongewijzigd. Over de 10,4% voor niet-woningen gaat het voorstel niet.
De status op 5 november 2026: de Rijksoverheid meldt dat de Tweede Kamer op 12 november 2026 over het Belastingplan stemt en dat de Eerste Kamer het in december behandelt. Tot beide Kamers hebben ingestemd, is 7% een voorstel.
De woningwaardegrens van de startersvrijstelling wordt elk jaar aangepast. Het bedrag voor 2027 staat op 5 november 2026 nog niet op de site van de Belastingdienst; controleer het daar voordat je ermee rekent.
Wat telt: de leverdatum
Het tarief hangt af van het moment van verkrijging, en dat is de ondertekening van de akte van levering bij de notaris. Niet de datum van het koopcontract. Bij het appartement van € 450.000 scheelt 1 procentpunt € 4.500. Wil je de levering naar januari 2027 schuiven om dat voordeel te pakken, leg dan in de koopovereenkomst vast wat er gebeurt als het voorstel het niet haalt.
Valkuilen
- Het 2%-tarief aanvragen terwijl je gaat verhuren. De verklaring dat je er zelf gaat wonen moet kloppen. Ga je toch verhuren, dan kan de Belastingdienst naheffen tegen 8%.
- Aandelen vergeten. Koop je aandelen in een bv die vooral vastgoed bezit, dan kan ook overdrachtsbelasting gelden. Het 2%-tarief geldt nooit voor aandelen. Zie share deal vastgoed.
- Doorverkoop binnen zes maanden niet benutten. Koop je een pand dat de verkoper minder dan zes maanden geleden kocht, dan betaal je mogelijk minder. Zie de doorverkoopregeling.
- Overdrachtsbelasting niet meenemen in je bod. Bij 8% is het een grote post in je kosten koper en drukt het je netto aanvangsrendement. Lees kosten koper bij een beleggingspand.
Hoe Blokscout helpt
In Blokscout zoek je panden die passen bij je strategie in elke gemeente en zet je ze in je eigen lijst, ook de panden die niet te koop staan. Een eigenaar opvragen is één klik: de eigenaar staat daarna direct in het dossier van het pand. De eerste opvraging in de proefperiode is voor onze rekening; daarna kost het € 3,70 per object van je tegoed. Zo weet je met wie je praat voordat je gaat rekenen aan je bod. Meer over kopen lees je op beleggingspand kopen. Probeer het 7 dagen.
Bronnen
- Belastingdienst: het tarief van de overdrachtsbelasting
- Belastingdienst: waarvoor geldt het tarief van 10,4%
- Belastingdienst: startersvrijstelling
- Wet op belastingen van rechtsverkeer, artikelen 9 en 14
- Rijksoverheid: plan kabinet voor verlagen overdrachtsbelasting
- Factsheetbundel pakket Belastingplan 2027